Adolf Hitler, halkın doğrudan çoğunluk oyuyla başbakan seçilmedi. Cumhurbaşkanı Paul von Hindenburg, onu 30 Ocak 1933’te şansölye olarak atadı. Nazi Partisi’nin seçimlerde kazandığı destek önemliydi; ancak iktidara gelişi, siyasi pazarlıklar, propaganda ve şiddetle birlikte değerlendirilmelidir.
Nazi Partisi neden oy kazandı?
Birinci Dünya Savaşı’nın sonuçları, Weimar Cumhuriyeti’ne yönelik tepkiler ve 1929’dan sonra ağırlaşan ekonomik kriz, Nazilerin destek topladığı ortamı oluşturdu. Parti, işsizlik ve güvensizlikten yararlandı; antisemitik komplo iddialarıyla Yahudileri haksız biçimde suçladı. Bu propaganda, ekonomik sorunların doğru açıklaması değildi.
Sandık ve belgelerin çevresindeki erkeklerin tarihî fotoğrafı
Seçimler ve diktatörlüğün kurulması
Naziler 1932’de parlamentonun en büyük partisi oldular, fakat seçimlerde oyların salt çoğunluğunu kazanamadılar. Hitler’in şansölyeliğe atanması ile daha sonra diktatörlüğün kurulması ayrı aşamalardır. İktidardan sonra baskı, siyasi muhaliflerin tutuklanması ve demokratik kurumların ortadan kaldırılması belirleyici oldu.
Hitler’in açık havada mikrofonla konuşmasını gösteren tarihî fotoğraf
Arşiv konuşması
Aşağıdaki video tarihî bir propaganda konuşması içerir. Söylenenleri, dönemin olayları ve Nazi rejiminin sonraki uygulamalarıyla birlikte değerlendirmek gerekir.
Hitler ve Nazi Partisi fotoğraf galerisi
Bu arşiv seçkisi, seçim çalışmalarının yanında siyasi toplantıları, sokak propagandasını ve Nazi döneminden farklı görüntüleri içerir. Galerideki bütün fotoğraflar aynı seçim yılına ait değildir; Nazi Partisi dışındaki siyasi grupların afişleri de bazı karelerde görülür.
Hitler’in sokakta mikrofonlarla yaptığı konuşmadan bir görüntüBinaya asılmış büyük Nazi propaganda pankartıGece görüntüsünde üniformalı kişiler ve gamalı haçlı bayraklarSokakta sıralar halinde yürüyen üniformalı kişilerAraçların yanından yürüyerek geçen üniformalı kişiler ve sivillerSiyasi afişlerle süslenmiş dükkânın önündeki kişilerSeçim afişleri taşıyan adam ve çevresindeki kişilerOy verme masasında görevliler ve seçmenlerHitler ve bayrak taşıyan üniformalı kişilerin açık alandaki görüntüsüBüyük salonda sıralanmış üniformalı kişilerSokak boyunca ilerleyen, bayraklı ve açık kasalı propaganda aracıListe 2 afişi taşıyan siyasi propaganda aracı ve içindeki kişilerBüyük seçim afişinin asılı olduğu binanın önündeki insanlarSiyasi afişlerin yanında broşür okuyan kişilerBalkonlu bir salondaki siyasi toplantıya katılan kalabalıkDer Stahlhelm ve Deutschnational yazılı seçim afişleriyle kaplanmış araçKapalı salonda mikrofon başında konuşma yapan adamSiyasi afişlerle kaplı bina ve cadde görünümüHitler’in konuşacağı duyurulan büyük salonda toplanmış kalabalıkBayrak taşıyan üniformalı kişilerin sokak yürüyüşüSiyasi afişlerle kaplı ilan sütununun önündeki iki kişiKalabalığın önünde otomobilde ayakta duran Hitler ve çevresindeki üniformalı kişilerBir binanın duvarına Hitler afişi asan iki kişiKalabalığın arasındaki açık otomobilHitler’in açık otomobilde selam verdiği tarihî fotoğrafSiyasi propaganda yapılan sokakta balonlar ve üç kişiHitler afişinin önünde oturan kişiler ve broşür okuyan üniformalı adam